Intro

Afgelopen Dinsdag was het zover.
Het middenspel. De tweede Fase van het schaken .
Na de eerste twee lessen waarin de opening is behandeld belanden we nu met onze neus in de boter.

De Les

Waarom? Het middenspel is een van de lastisgste fases van het schaakspel.
Ten eerste, omdat er veel begrippen zijn waarmee men rekening moet houden.
Te denken valt aan:

1. sterke en zwakke velden
2. loper paar
3. Minderheidaanval
4. Konings aanval
5. Activiteit van de stukken
6. Tijd
7. onafwendbaar mat/ ondekbaar mat

Ten tweede omdat in het middenspel je keuzes moet gaan maken. Tactische zetten liggen op de horizon, klaar om ondekt te worden.
Ten derde, je moet keuzes gaan maken op strategisch vlak, wat niet het makkelijkst is. En een eigen plan hebben is leuk, maar je moet ook kijken naar wat je tegenstander doet en hierop juist anticiperen.

Binnen 45 minuten…

Hoe heeft Jos dit aangevolgen? Nou in drie kwartier tijd is het wel krap om dit allemaal te behandelen. We hebben vijf voorbeeld stellingen doorgenomen.
Hierin legde Jos uit waarom tijd zo’n belangrijke factor is.  Met het doorlopen van diverse mat beelden waarbij de penningen, paarden en een mooie stikmat je om de oren vlogen werden we in hoog tempo een stuk wijzer.
Voor onderweg naar huis kregen we nog wat huiswerk mee. Het oefenen met de matbeelden helpt om het ook in je eigen partij te zien.
Jos gaf aan dat je ook online kan puzzelen, bijvoorbeeld op Lichess.com .

Eigen ervaring

Heb ik het geleerde succesvol in de praktijk weten te brengen?
Daarvoor zullen we kijken naar de Interne partij die Jasper en ik speelde.

Laten we kijken naar de drie fases:

Opening

AI in de opening zie ik Jasper zijn speelstijl meteen terug. Deze is zeer aanvallend en hij kiest dan ook voor het koningsgambiet.
Ik besluit om er niet op in te gaan( advies van Jos) en met paard f6 verdedig ik mijn pion. Uit Analyse thuis blijkt dat die verdediging lichtelijk overbodig is, want met Dh4 + is verdediging ook mogelijk.
En met Dh4+ kan je de pion ook terug winnen. Maar goed, dat was in mijn ogen de grootste misser in de opening van zwart.

Jasper had een mooie aggresieve opening, passend bij zijn speelstijl. Wellicht dat het loper offer op f7 iets te voorbarig was, want daardoor kwam ik uiteindelijk een stuk voor in de opening.

Middenspel

Nu ik de opening overleefd heb wat is het plan ? Dankzij loper c5 heb ik de korte rokade optie in de opening al verhinderd. De dames vlogen ook al op zet 8 van het bord wat een offensief lastiger maakt. Omdat ik een stuk voorsta, besluit ik om de stelling te versimpelen. Oftewel ruilen tot het eindspel. Op zet 14 snoep ik zelfs nog een pion om m’n voorsprong wat verder uit te bouwen tot een volledige 3 punten.

Vijf zetten later en de pion op G5 gaat er ook af. Voorsprong in materiaal? 4 punten.
Koningsveiligheid? redelijk. Hoewel ik niet een directe dreiging zie ben ik in de opening wel mijn rokeer rechten verloren en is m’n koning gestrand in het midden van het bord.
Postitioneel gezien ben ik tevreden. Mijn toren op G5 staat actief terwijl die van Jasper nog vast staat achter zijn loper op c1.
De aangeboden loper ruil op zet 22 accepteer ik graag.

Eindspel

Bij zet 27 belanden we toch echt wel in het eindspel. Met nog maar 5 pionnen voor wit, een loper die voor hem gesneuveld is en ik met nog zes pionnen, een paard en een loper. Jasper probeert nog met zijn koning aan de wandel helemaal naar f5 nog iets te forceren, maar met g6+ dwing ik de koning naar achteren.(zet 29) Jasper speelt pion e5, welke ik kan slaan zonder risico gezien het veld twee keer aangevallen staat, en eenmaal verdedigd door de koning. En de koning alleen is een slechte verdediger aldus Jos.
Na zet 38 zit er niks anders op dan een pion te promoveren en mat te geven. Jasper heeft echter nog een slim plan en hoopt een een halfpunt binnen te halen door me te verleiden om hem pat te laten gaan.
Gelukkig ben ik me hiervan bewust en op zet 46 geeft Jasper het op.

Conclusie

Goed tijd om de balans op te maken. De opening ging prima, mede dankzij een loper offer wat verkeerd uitpakte voor Jasper. Had Jasper hier zijn toren bijgehaald, dan had dat heel anders kunnen lopen.
Het middenspel plan om te ruilen tot een winbaar eindspel ging in mijn ogen zoals gepland.
Daarom was het eindspel met een stuk meer ook goed te winnen. Wellicht had Jasper met wat ander pionnen spel nog iets kunnen forceren.

Deze partij heb ik overleefd, met soms wel een hartslag van 130 achter het bord. Het had beide kanten opgekund, en ik wil Jasper dan bij deze ook bedanken voor de spannende partij. Ook de analyse en potjes achter af waren zeer leerzaam en gezellig.

Volgende week is er weer les van Jos. Dan komt als het goed is deel twee van het middenspel.
Hopelijk zie ik je dan.